WEB 2.0

Bundan birkaç ay önce Slide.com'a 500 milyon dolar değer biçildiğini yazmıştım. O günden bu güne çok şey değişti. Belki Slide.com'un değeri 1 milyar doları buldu ama maalesef biz bu gelişmeleri pek takip edemiyoruz.

Slide.com, Web 2.0 paradigmasının en önemli araçlarından birisi olan widget konusunda Rock You'dan sonra belki de en popüler ikinci şirket. Widget konusunda o kadar aşmış bir şirket ki insanlar 500 milyon dolar değer biçebiliyorlar.

Daha önce Facebook'un chat uygulaması yapmaya başladığını belirtmiştik. Bugün Facebook'a girmeye çalıştığımda chat uygulamasının hazır olduğunu gördüm.

Şu anda ilk denemelerimi online olan arkadaşlarımla yapıyorum ve gerçekten kullanışlı bir şeye benziyor. Daha detaylı inceleyince yorumları buraya yazarım.

Şu bir gerçek ki bu uygulama tutarsa MSN Messenger, vs. artık eskisi gibi popüler olmaz.

Az önce şuradaki haberden öğrendim ama gerçekten Facebook'un "chat" servisi sunması gerçekten anında yazışma (instant messaging) alanında taşları yerinden oynatacak gibi gözüküyor. Özellikle ülkemizde MSN'in tahtı tehlikede diyebiliriz.

Zaten çoğu insan o anda online olan kişilerle mesaj ya da wall yoluyla yazışabiliyordu fakat bu da biraz yavaş ve zor olduğundan pek de kullanışlı bir alternatif değildi.

"Example is not another way you can learn, example is the only way you can learn".

Albert Einstein

Üniversitenin ilk yılında algoritmalar ve programlamalar dersinde java öğretilirdi. Ve bu söz de dersin kitabının ilk sayfasında yazardı.

Burada birkaç haftadır facebook'un ne kadar iyi bir fırsat olabileceğini anlatıp durduk. 2 milyon türk var ama hala daha aklı selim insanlar bunun sunduğu avantajlardan yararlanamıyor dedik.

E tabi bu kadar laf yapınca haliyle "Peki sen ne yaptın?" diye soranlar olmuştur. Ben de birkaç haftadır oturdum ve facebook'ta ilk application'ımı yazdım.

Facebook'un en çok kullanılan application'larından birisi de Compare People. Bu applicationla, arkadaşlarınızı çeşitli kriterlere göre kıyaslıyorsunuz.

Az önce bana Compare People, şu maili gönderdi:

According to data from the Compare People application (where users compare their
friends in different categories), these are your hottest and most desirable
single friends:

* "Who is hotter"
1. Disican1 (146 points)
2.
Disican2 (85 points)
3. Disican3 (54 points)
4. Disican4 (36 points)
5. Disican5 (40 points)

view more >>

* "Who is more
desirable to date"
1. Kisican1 (92 points)
2. Kisican2 (60 points)
3. Kisican3 (44 points)
4. Kisican4 (60 points)
5. Kisican5 (46
points)

Vakit sıkıntısından çok detaylı yazı yazamıyorum ama kısa da olsa bilmeyenler için bazı konulardan bahsedelim.

***

Twitter giderek hayatımda önemli bir yer edinmeye başladı. Özellikle buluşma, yolculuk vs. gibi konularda ilgili insanları haberdar etmek için çok ideal bir araç. SMS yoluyla kullanılabilmesi harika. Hala daha Turkcell, Avea, Vodafone'nun konu hakkında hizmet sunmaması hata. Bu konuyla ilgili Turkcell'e bir mail gönderdim. Cevabında konuyla ilgileneceklerini söylüyorlar. Facebook gibi bu treni de kaçırmaları muhtemel...

Bu Web 2.0 hakikaten çılgınlık olmaya başladı. Gün geçmiyor ki yeni bir Web2.0 sitesi satışı haberi yayınlanmasın. Yani en son biz Facebook'un piyasa değerinin Ford'u geçtiğini belirten yazımızı yayınladığımızdan bu yana çok bir süre geçmeden Facebook'a application yazan (daha doğrusu yıldızı bu gibi widget işleriyle parlayan) slide.com'un değeri 500 milyon doları aşmış.

Kim ne derse desin bu balon patlamadan ben de bu balonda yerimi almalıyım. Zaten Web 1.0 olayını kaçırmıştık bunu hiç kaçırmamalıyım. Tekrardan kolları sıvayıp kod yazma zamanı gelmiş demektir.

Facebook'un ülkemizdeki popülerliği düşünüldüğünde Türklerin de facebook da uygulama (application) yazmaya başladığını gördük. "Rakı Sofrası", "Nazar Boncuğu", "Gizli Mesaj Gönder" bunlardan sadece bir kaçı. Tabi, bunlar Türkçe adlara sahip olduğu için Türkler tarafından yazılmıştır diye düşünüyorum. Belki de dışarıda bir yerlerde Facebook'ta daha büyük düşünen ve application'ını ingilizce yazan başka Türkler de vardır... Eğer böyle birileri varsa benimle iletişime geçebilirler. Uygulamalarını inceledikten sonra seve seve burada tanıtımını yapabilirim.

Son dönemlerde Brezilya pembe dizilerinde "Orkut" kelimesi sıkça geçer... Hayır, hayır, bahsedilen kişi "çok yakışıklı, bütün kızların peşinde koştuğu, karmaşık aşk ilişkileri yaşayan çılgın bir Türk" değildir. "Orkut" Google'ın yıllardır yayınladığı arkadaşlık sitesidir. Sistemi tasarlayan kişi Google'da Orkut adında bir Türk Mühendis ve adamlar beta aşamasındayken bu yeni hizmeti Orkut diye adlandırmışlar. Fakat sistem hızla yayılınca ve de çok popüler olunca ismini değiştirmekten vazgeçmişler. Ve bugün Orkut, en popüler arkadaşlık sitesinden birisi. Orkut'un Brezilya'da tutulmasının sebebi ise sitenin bir zamanlar sadece davetiye üzerinden çalışması. Haliyle üye olan Brezilyalılar, diğer Brezilyalılar'ı davet etmiş ve böylece zincirleme bir şekilde üye olan Brezilyalıların sayısı hızlıca artmış.

Orkut'un Brezilya'da yaptığını bugün Türkiye'de Facebook yapıyor. Şimdi bakıyorum da Turkey "network"unde üye sayısı 1.2 milyonu geçmiş. Valla Türkler olarak çok sevdik bu Facebook olayını. Şimdi Brezilya'da hızla artmasının sebebi davetiye usulü olması ve Brezilyalıların diğer Brezilyalıları sisteme eklemeleriydi. Türkiye'de ise Facebook'un tutmasının sebebi ise bence Facebook'un kategori ve gruplama mantığı. Haliyle de ilk, orta, lise, üniversite -ve son zamanlarda askerlik- derken hayatımızda çok fazla bir grubun içerisinde yer alıyoruz ve genelde Türk insanı bu dönemlerde farklı insanlarla bir araya geliyor. Kaçımız ilkokulu okuduğumuz mahallede oturuyor? Ya da üniversite için başka bir şehire gitmek zorunda olmayanların sayısı çok mu fazla? Askerlik ise başlı başına başka bir olay zaten... Orada da Boğaziçi mezunu bir finansçı Konya'daki bir çobanla yanyana kalabiliyor ve haliyle askerlik bitince canciğer arkadaş olarak ayrılabiliyor. Durum böyle olunca yıllar sonra insan aramaya başlıyor eski arkadaşlarını... Bir de facebook'da kişilerin kimliklerinin belli olması da aramayı ve bulmayı kolaylaştırıyor. Herkese "lonelycowboy"u listemeyi eklemektense, adı sanı belli birisini eklemek daha kolay gelir herhalde.. Bu arada, dizilere de girmeye başladı mı acaba bu facebook? Dizilerde rastlayan birileri buraya yazabilir mi? Mesela, Yaprak Dökümü'nde güzel bir ambiyans yakalanabilir evi terk eden kızın ailesiyle Facebook üzerinden iletişime geçmesiyle...

Aslında bana bu yazıyı yazdıran sebep bambaşkaydı. Yazıya başlamadan önce niyetim işin ekonomik boyutuyla ilgiliydi... Hani bu İngilizce yazılar, olaya hikaye anlatarak başlama geyiği vardır ya... Ben de onun gibi bir şey yapayım dedim. Ama bunu yapan bir Türk olunca konuyu dağıtması ve geyiğe sarması çok kolay oluyor.

Ne diyorduk... Ekonomik boyutu... Facebook'un bugünkü değeri 15 milyar $. Fakat, MIT mezunu mühendisler, Wall Street yatırımcıları gece gündüz Facebook'un sunduğu potansiyeli nasıl kullanırız diye kafa patlatıyorlar. Düşünsenize, elinizde milyonlarca insanın bütün iş, özel ilişkileri, ilgi alanları, üye oldukları gruplar vs. bütün bilgileri var. Bunun pazarlama, satış, ar-ge gibi alanlarda sağlayacağı fırsatlar inanılmaz bir düzeyde..

Tabi, konu üzerinde Amerikalılar kafa patlatırken biz Türklerin de boş kalmasına gerek yok. Alın elinizde 1,2 milyon Türkün her türlü bilgileri. Hatta üyelerin çoğunluğunu 18-24 yaş arası gençlerin oluşturduğunu düşünürseniz, geleceğe dönük potansiyel de hat safhada... Tabi, şimdilik "Osmanlı Poke'si", "Kem Gözler için Nazar Boncuğu", "Gizli Mesaj Gönder" gibi uygulamalarda kendimizi göstersek de eminim biz çılgın Türkler çılgın fikirlerle ortaya çıkabiliriz.

Not: Yazı bitti ama ben bir türlü yazıya ilham veren videodan bahsedemedim. Neyse en azından aşağıya koyayım.